Boottochten op de Baai van Alle Heiligen de klassieke schoener en de goedkope overtochten

De baai — en vier manieren om het water op te gaan

De Baía de Todos os Santos kreeg haar naam op Allerheiligen 1501, toen een Portugese expeditie binnenvoer in wat de grootste baai van Brazilië zou blijken: ruim duizend vierkante kilometer beschut water met een vijftigtal eilanden. Je kijkt er al naar elke dag die je in de Cidade Alta doorbrengt; een boottocht op de Baai van Alle Heiligen is de formele kennismaking. De logistiek is compact: de toeristenschoeners en de kleine Mar Grande-lancha's delen het Terminal Náutico naast de Mercado Modelo, pal onder de Elevador Lacerda; de grote autoveerboot vertrekt vanaf São Joaquim, een korte rit langs de kust; en de charterlancha's opereren vanaf de jachthavens aan de Contorno. Tegen de prijzen van medio 2026 ziet de kaart er zo uit:

Optie	Prijs per persoon	Wat je krijgt
Schoenerdag, twee eilanden	R$ 110–160, plus heffingen en lunch	Ongeveer 8 tot 17.30 uur, twee zwemstops, band aan boord
Lancha naar Mar Grande	R$ 10,50 heen, R$ 8,60 terug (doordeweeks)	Overtocht van 50 minuten, elk half uur een boot
Autoveerboot São Joaquim	R$ 7,20 te voet (doordeweeks)	60–80 minuten over het breedste deel van de baai
Privélancha voor maximaal tien	Vanaf zo'n R$ 2.500 per dag, te delen	Jouw route, jouw klok, Frades in minder dan een uur

De klassieke boottocht op de Baai van Alle Heiligen: de schoenerdag

Elke aanbieder aan de kade verkoopt een versie van dezelfde dag, en die loopt op dezelfde klok: inschepen vanaf een half uur voor vertrek, van de kade tussen 8 en 9 uur, terug afgemeerd tussen 17 en 18 uur. Het ochtenddeel is een uur en veertig minuten de baai op naar Ilha dos Frades, waar de boten voor Ponta de Nossa Senhora voor anker gaan — een strand dat de Blauwe Vlag voert, als eerste in het noordoosten van Brazilië, en dat onlangs bovenaan een internationale ranglijst van gecertificeerde stranden stond. Zwem, en maak daarna de klim van tien minuten naar de zeventiende-eeuwse kapel van Nossa Senhora de Guadalupe op de landpunt boven de ankerplaats; het uitzicht terug over de voor anker liggende schoeners is de foto van de dag. Je hebt zo'n tweeënhalf uur voor het fluitsignaal.

Het middagblok is Itaparica: nog eens tweeënhalf uur door de oude stad — lunch, dan een wandeling langs de koloniale huizen en de minerale bron Fonte da Bica — vóór de lange terugtocht. Aan boord is de sfeer de halve attractie: een sambaband, een fruitronde halverwege de ochtend, een bar die de caipirinha-handel draaiende houdt en een terugtocht waarop bijna de hele boot danst. Bepaal eerlijk of dat jouw soort dag is, want er is geen tussentijds uitstappen bij. We varen onze eigen boten op dit water: de klassieke schoenerdag naar Frades en Itaparica en een schoener alleen naar Ilha dos Frades, die het tweede eiland inruilt voor één lange, ongehaaste strandmiddag — de betere koop als zwemmen je meer waard is dan beide stops afvinken.

Wat het ticket dekt — en de extra's die niet optioneel zijn

Het verschil tussen R$ 110 en R$ 160 zit vooral in wat is inbegrepen. Het ticket betaalt de boot, de band, de fruitronde en meestal de inschepingsheffing van de terminal — sommige aanbieders rekenen die apart bij de poort — en ophalen bij het hotel voegt zo'n R$ 20 toe waar het bestaat. Drie kosten blijven altijd de jouwe:

• De eilandheffing — R$ 25–35 per persoon op Ilha dos Frades (ongeveer € 4–6), contant, geïnd bij het aan land gaan. Ze bekostigt het onderhoud dat de Blauwe Vlag in top houdt, en niemand is vrijgesteld.
• De lunch — de stop op Itaparica is opgebouwd rond strandrestaurants die weten dat je negentig minuten hebt en geen alternatief. De moqueca's zijn behoorlijk; de prijzen zijn die van een gevangen publiek.
• De bar — drankjes op dek gaan op de rekening, en caipirinha's hebben de neiging zich tussen de zwemstops te vermenigvuldigen.

De lancha naar Mar Grande: de doe-het-zelf halve dag

Vanaf hetzelfde Terminal Náutico steken kleine passagiersboten bijna de hele dag elk half uur over naar Mar Grande op het eiland Itaparica — zo'n 50 minuten water voor R$ 10,50 doordeweeks en R$ 13,50 op zon- en feestdagen, een paar real minder terug. Sinds 2026 geldt het feestdagtarief ook op carnavalsdinsdag en met São João. Geen band en geen fruitronde; forensen, koelboxen en dezelfde baai voor een tiende van de schoenerprijs. Het plan is simpel: steek halverwege de ochtend over, breng het midden van de dag door op de kalme stranden aan de baaizijde, eet zonder haast en neem een boot terug — de laatste afvaarten lopen tot ongeveer 19 uur, eerder als het weer omslaat. Wat je met die uren doet, strand voor strand, staat in onze gids over het eiland Itaparica.

De veerboot van São Joaquim: de goedkope cruise

De autoveerboot van São Joaquim — de terminal ligt naast de gelijknamige markt, een korte taxirit ten noorden van het centrum — is vervoer en geen toerisme, en dat is juist de charme. De boten vertrekken ieder uur, van 5 uur (zondag 6 uur) tot 23.30 uur, en doen er 60 tot 80 minuten over naar Bom Despacho, afhankelijk van de zee; een voetganger betaalt R$ 7,20 doordeweeks en R$ 9,50 in het weekend en op feestdagen volgens de tarieftabel die sinds maart 2026 geldt, en een kleine auto steekt over voor R$ 64,70, als je er een hebt gehuurd. Ga aan de reling van het open dek staan en voorbij trekt het hele profiel van de bovenstad op haar rug, de Bonfim-kerk wit op haar schiereiland, tankers, eilanden en een uur wind. Niemand zal het romantisch noemen. Dat is het, een beetje.

Privélancha's en de zonsondergangvaart

Voor een groep wint een charter het van de schoener op rekenwerk alleen. Op de chartermarktplaatsen van 2026 kost een lancha van 24 voet vanaf de Bahia Marina rond de R$ 2.500 (ongeveer € 420) voor een dag van acht uur en neemt tot tien personen mee — gedeeld R$ 250–310 per hoofd — met de 26-voeters geadverteerd voor R$ 3.500–4.500. Veertig tot zestig minuten zetten je voor Frades af vóór de schoenervloot arriveert, en de rest van de dag luistert naar jouw klok, niet naar een fluit. De andere charter om te kennen is de korte: de baaikust van Salvador ligt op het westen, dus een uur op het water aan het eind van de middag — zelfs de eenvoudige Mar Grande-lancha, goed getimed — laat de zon achter Itaparica zakken terwijl de stad in je rug oplicht. De alternatieven op het droge staan in onze gids over zonsondergangplekken in Salvador.

Zeegang, seizoenen — en walvissen

De baai is beschut water, maar heeft haar buien. Op het hoogtepunt van de zomer, december tot maart, zijn de ochtenden vaak een spiegel en levert de schoenerdag het meest op vóór het middaguur. Het regenseizoen, april tot juli, is een ander beest: grijze fronten, een korte harde kabbeling die de platbodemtoerboten sterker voelen dan je zou denken, en echte annuleringen wanneer de havenautoriteit de overtocht sluit. De aanbieders zijn erin bedreven — de norm is een bericht de avond ervoor en omboeken of terugbetalen — en de kleine lancha's leggen het varen eerder stil dan de grote São Joaquim-veerboot. Van juli tot oktober bewerken bultruggen op hun kusttrek de buitenste aanlopen van de baai; de bemanning wijst er een aan als een blaas verschijnt, maar zie het als een bonus, niet als een belofte. Een schaalnotitie: de catamaran naar Morro de São Paulo verlaat de baai volledig en steekt de open Atlantische Oceaan over — een langere, ruwere tocht dan welke vaart op deze pagina ook.

Wat mee te nemen

Minder dan je denkt, maar wel de juiste dingen:

• Contant geld in kleine coupures — de eilandheffing wordt contant geïnd bij het aan land gaan, en de strandverkopers werken met briefjes, niet met pinsignaal.
• Waterschoenen — de mooiste zwemstops hebben rotsige randen met af en toe een zee-egel, en aan land gaan met het bijbootje betekent waden.
• Een droogtas — telefoons en bijbootlandingen zijn natuurlijke vijanden. Laat het paspoort in de suite; een foto ervan op je telefoon is genoeg voor de dag.
• Echte zonbescherming — hoed, shirt, factor 50. De schaduw onder het zonnezeil van een volle schoener is vanaf 10 uur betwist gebied, en de tropische schittering verdubbelt op het water.
• Reispillen in de winter — voor de terugtocht, wanneer de middagwind de kabbeling tegen je opstapelt.

Het stille voordeel van de bootdag is voor wie in de Cidade Alta slaapt: het Terminal Náutico ligt aan de voet van de klif, dus een vertrek om 8 uur betekent om 7.30 uur met een koffie de deur uit en met de Elevador Lacerda naar beneden terwijl de mensen uit de strandwijken nog op het transferbusje wachten. Onze vier suites liggen boven aan die lift — op de schoenerochtend is dat het hele traject.